เสาตกแต่งภายในบ้าน: ประเภท วัสดุ และไอเดียการใช้งานแบบต่างๆ
รู้จักระเบียบเสาสถาปัตยกรรมคลาสสิกทั้ง 5 แบบ วัสดุที่ใช้ทำเสา ขั้นตอนการติดตั้ง และไอเดียการใช้เสาเพื่อแบ่งโซน ซ่อนสายไฟ หรือตกแต่งห้องในบ้านของคุณ
ไม่ว่าคุณจะมีเสาอยู่กลางห้องนั่งเล่นแบบเปิด หรือกำลังคิดที่จะสร้างเพิ่มขึ้นมาสักต้น คุณอาจสงสัยว่าเสานั้นควรเป็นเสารับน้ำหนัก ใช้แบ่งพื้นที่ ซ่อนท่อสายไฟ หรือควรทำหน้าที่เป็นไฮไลต์เด่นที่แขกมาถึงต้องสะดุดตาเป็นสิ่งแรก คู่มือนี้จะพาคุณไปรู้จักกับเสาตกแต่งภายในบ้าน ทั้งรูปแบบคลาสสิก 5 ประเภท ส่วนประกอบหลัก 3 ส่วน วัสดุยอดนิยม 5 ชนิด ขั้นตอนการติดตั้ง ตลอดจนไอเดียการใช้เสาตกแต่งห้องและคอนโดอย่างลงตัว
ประเภทของเสาสถาปัตยกรรม: เสาแต่ละแบบแตกต่างกันอย่างไร?
ดีไซน์ของเสาในงานสถาปัตยกรรมร่วมสมัยส่วนใหญ่มีต้นกำเนิดมาจากเสาโบราณ 5 ประเภทหลัก ซึ่งเรียกว่าระเบียบสถาปัตยกรรมโบราณ 5 แบบ โดย 3 แบบแรกเป็นศิลปะกรีก และ 2 แบบหลังเป็นศิลปะโรมัน
- แบบดอริก (Doric) – เสาตรง ทรงเตี้ย หนา และมีลวดลายเป็นเหลี่ยมมุม มาพร้อมหัวเสาขอบมนเรียบง่าย ตัวเสาเป็นแบบพื้นผิวเรียบหรือร่องลอน โดยเสาแบบดอริกในยุคแรกเริ่มจะไม่มีฐานเสา
- แบบไอโอนิก (Ionic) – เสาที่เพรียวบางที่สุดในบรรดา 5 แบบ ตัวเสามักเป็นร่องลอนแต่นานๆ ครั้งจะพบแบบผิวเรียบ เสาแบบไอโอนิกมีฐานขนาดใหญ่ เป็นเสาที่สูงที่สุด และโดดเด่นด้วยหัวเสารูปก้นหอยสองฝั่งที่ม้วนเข้าหากัน
- แบบคอรินเธียน (Corinthian) – ระเบียบเสากรีกยุคสุดท้ายที่มีความวิจิตรบรรจงที่สุด มักประดับประดาด้วยลวดลายก้นหอย ดอกไม้ และใบไม้ ส่วนตัวเสาเป็นร่องลอนคล้ายกับแบบไอโอนิก
- แบบทัสกานี (Tuscan) – เรียบง่ายคล้ายแบบดอริก แต่ดูเพรียวบางและมีความสุขุมโดยไม่มีงานแกะสลักหรือลวดลายตกแต่ง ความเรียบง่ายเปลือยเปล่านี้เองที่ทำให้เสาดูแข็งแกร่งทนทาน
- แบบคอมโพสิต (Composite) – การผสมผสานดีไซน์เสากรีก 2 แบบไว้ในต้นเดียว โดยนำหัวเสารูปก้นหอยของแบบไอโอนิกมารวมกับลวดลายใบไม้ของแบบคอรินเธียน
ระเบียบเสาแต่ละแบบมีเอกลักษณ์เฉพาะตัว หากจัดวางในบริบทห้องที่เข้ากัน เสาจะช่วยเพิ่มกลิ่นอายความคลาสสิกงดงาม แต่หากเลือกใช้ไม่ถูกสไตล์ ก็อาจดูขัดตาเหมือนนำชิ้นส่วนจากตึกอื่นมาใส่ไว้
เสาตกแต่งทำมาจากวัสดุอะไรบ้าง?
ในปัจจุบัน เสาสามารถสร้างจากวัสดุเกือบทุกชนิดที่ขึ้นรูปและทำพื้นผิวได้ ไม่ว่าจะเป็นหิน คอนกรีต โลหะ อิฐ หรือไม้ เหตุผลที่มีตัวเลือกหลากหลายเพราะเสายุดใหม่มักไม่ได้ทำหน้าที่รับน้ำหนักอาคารอีกต่อไป
ในยุคกรีกและโรมัน เสาทำขึ้นจากวัสดุธรรมชาติที่แข็งแกร่งเท่านั้น เช่น หินอ่อน หินแกรนิต และหินประเภทอื่น แม้จะรับน้ำหนักได้ดีเยี่ยม แต่วัสดุเหล่านี้กลับมีน้ำหนักมหาศาล ราคาสูง และด้วยความแข็งของเนื้อหินจึงแปรรูปได้ยาก ในบ้านยุคใหม่ เสาไม่จำเป็นต้องทำหน้าที่โครงสร้างเสมอไป สถาปนิกหลายคนจึงเพิ่มเสาเข้ามาเพื่อความสวยงามเพียงอย่างเดียว ทำให้เลือกใช้วัสดุได้อย่างเปิดกว้างและไร้ข้อจำกัด
ก่อนตัดสินใจเลือกซื้อ ลองมาทำความเข้าใจส่วนประกอบหลัก 3 ส่วนของเสา ซึ่งแต่ละส่วนมีโจทย์ด้านวัสดุที่แตกต่างกัน:
- ฐานเสา (Base) – รับน้ำหนักส่วนใหญ่ จึงมีขนาดกว้างและหนากว่าส่วนอื่น การเลือกวัสดุในส่วนนี้ควรเน้นความสามารถในการรับแรงกดทับมากกว่าเรื่องความสวยงาม
- ลำตัวเสา (Trunk) – ส่วนตัวเสาซึ่งเป็นพื้นที่ส่วนใหญ่ ควรเลือกวัสดุที่สมดุลทั้งเรื่องการรับน้ำหนักและดีไซน์ที่สวยงาม
- หัวเสา (Capital) – ส่วนยอดของเสาซึ่งเป็นจุดที่มีงานตกแต่งประณีตที่สุด ควรเลือกวัสดุที่นำมาขึ้นรูปและแกะสลักได้ง่าย
5 วัสดุยอดนิยมสำหรับเสาตกแต่งภายใน:
- หินธรรมชาติ – ไม่ค่อยนิยมใช้ในปัจจุบันเนื่องจากราคาแพงและมีขั้นตอนการทำที่ซับซ้อน แต่สำหรับบ้านหรูหราทรงคุณค่า การใช้หินจริงจะช่วยสร้างเอกลักษณ์ที่โดดเด่นสะดุดตาได้เป็นอย่างดี
- คอนกรีต – คอนกรีตเสริมเหล็กมีความยืดหยุ่นในการใช้งานและราคาเข้าถึงได้ สามารถปรับเข้ากับรูปทรงห้องภายในได้เกือบทุกสไตล์ อีกทั้งยังปิดงานพื้นผิวเพื่อให้ได้ดีไซน์และโทนสีตามต้องการได้อย่างหลากหลาย
- โลหะ – ขึ้นรูปง่าย ทาสีทับสะดวก และราคาไม่สูง ถือเป็นหนึ่งในตัวเลือกที่ตอบโจทย์และใช้งานได้จริงที่สุดสำหรับการตกแต่งภายในสไตล์โมเดิร์น
- อิฐ – แม้จะจำกัดเรื่องการทำรูปทรง แต่เสาอิฐจะกลมกลืนเป็นเนื้อเดียวกับห้องที่สร้างจากวัสดุชนิดเดียวกัน ทั้งยังฉาบปูนและทาสีเพื่อปรับเปลี่ยนสไตล์ได้ง่ายขึ้น
- ไม้ – แม้ความแข็งแรงอาจไม่เทียบเท่าวัสดุอื่น แต่ให้สัมผัสอบอุ่นเป็นธรรมชาติ และนำมาฉลุหรือแกะสลักลวดลายอันประณีตได้ง่าย
เสาตกแต่งต้องรับน้ำหนักเสมอไปหรือไม่?
ไม่จำเป็น เสาที่เพิ่มเข้ามาภายในบ้านเพื่อการตกแต่งมักไม่ต้องรับน้ำหนัก โครงสร้าง ในขณะที่เสาภายนอกอาคารมักจะทำหน้าที่รับน้ำหนักเป็นหลัก
สำหรับพื้นที่ภายในอาคาร เสาที่สูงจากพื้นจรดเพดานช่วยเปลี่ยนบรรยากาศของห้องได้อย่างชัดเจน ในห้องขนาดใหญ่ เสาสามารถใช้เป็นตัวแบ่งสัดส่วนพื้นที่ (Zoning) โดยแยกพื้นที่เปิดโล่งออกเป็นโซนกิจกรรมต่างๆ ซึ่งช่วยให้วางแผนตกแต่งห้องได้ง่ายขึ้น เพราะคุณเพียงแค่จัดวางเฟอร์นิเจอร์ในพื้นที่ย่อยๆ แทนที่จะต้องจัดการพื้นที่กว้างใหญ่ทั้งหมด นอกจากนี้ วัสดุยุคใหม่ที่มีราคาจับต้องได้และขึ้นรูปง่าย ยังช่วยให้คุณเพิ่มรายละเอียดความคลาสสิกให้กับบ้านได้โดยไม่ต้องใช้งบประมาณสูง
เสาภายนอกอาคารมักเน้นประโยชน์ใช้สอยด้านโครงสร้างมากกว่าเรื่องความสวยงาม จึงมีขนาดใหญ่และหนามั่นคง มักนิยมใช้เพิ่มความโดดเด่นอลังการให้กับบริเวณหน้าบ้าน โดยเฉพาะบริเวณทางเข้าและเฉลียง ซึ่งวัสดุยุดใหม่สามารถรับน้ำหนักได้มหาศาลในราคาที่คุ้มค่า
การติดตั้งเสาตกแต่งภายในบ้าน
การติดตั้งเสาในปัจจุบัน ทั้งภายในและภายนอกอาคาร ทำได้ง่ายกว่าในอดีตมาก เนื่องจากมีน้ำหนักเบาและมาเป็นชิ้นส่วนสำเร็จรูป โดยทั่วไปแล้วช่างจะดำเนินการตามขั้นตอนดังนี้:
- จัดตำแหน่งฐานเสาและหัวเสาให้อยู่ในแนวตั้งตรงกันอย่างแม่นยำด้วยลูกดิ่ง ณ จุดที่จะติดตั้ง
- ปรับแต่งระยะตัวเสาให้เข้าที่พอดี ในขั้นตอนนี้จะง่ายมากสำหรับเสาเรียบๆ แต่หากเป็นเสาที่มีลวดลายตกแต่งประณีตจะต้องใช้ความระมัดระวังเป็นพิเศษ
- ยึดเสาเข้ากับส่วนโครงสร้างด้วยแผ่นเพลทเหล็ก จากนั้นขันยึดส่วนบนและส่วนล่างให้แน่นหนาด้วยเหล็กฉากตัว L
- ยิงซิลิโคนหรือกาวยาแนวตามรอยต่อเพื่อป้องกันความชื้นและแมลง
หากเป็นเสาตกแต่งที่ไม่ต้องรับน้ำหนัก ขั้นตอนจะยิ่งง่ายขึ้นไปอีก โดยใช้เพียงสกรูยิงสมาร์ทบอร์ดกัลวาไนซ์และกาวตะปูสำหรับงานก่อสร้างยึดเข้ากับตัวอาคาร ไม่ว่าจะเป็นรูปแบบใด ช่างเพียง 2 คนก็สามารถติดตั้งเสาเสร็จได้ภายในเวลาแค่ครึ่งวัน
ทำอย่างไรกับเสาที่อยู่กลางห้อง?
เปลี่ยนเสาให้เป็นฟังก์ชันสุดเก๋ เพราะเสากลางห้องสามารถใช้แบ่งสัดส่วนพื้นที่ ซ่อนสิ่งที่ไม่สวยงาม เป็นจุดยึดทีวี หรือปรับให้กลายเป็นไฮไลต์เด่นประจำห้องได้
- แบ่งโซน – แบ่งพื้นที่ห้องขนาดใหญ่ให้เป็นสัดส่วนชัดเจนตามที่กล่าวไปข้างต้น
- พรางตา – ซ่อนส่วนที่ไม่น่ามองของห้อง เช่น ท่อน้ำ หรือสายไฟที่ระเกะระกะ
- ติดตั้ง – ใช้เสาขนาดกว้างแทนผนังขนาดเล็กสำหรับติดทีวี หรือแขวนภาพงานศิลปะ
- สร้างจุดสนใจ – ตกแต่งเสาด้วยลวดลายอันประณีตเพื่อเปลี่ยนให้เป็นจุดดึงดูดสายตาหลักของห้อง
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย: ตัดสินใจเลือกเสาจากภาพถ่ายห้องของคนอื่น เนื่องจากเสาเป็นสิ่งปลูกสร้างที่ย้ายตำแหน่งได้ยากเมื่อติดตั้งแล้ว ดังนั้นควรตรวจสอบตำแหน่งและความกว้างของเสาบนแปลนห้องของคุณเองก่อนเสมอ
ลองจัดวางเสาบนแปลนห้องของคุณเอง
การกะระยะเสาในพื้นที่จริงของคุณเองนั้นง่ายกว่าดูจากรูปภาพมาก เพียงวัดขนาดห้องของคุณใน Home Planner วาดแปลนพื้นแบบ 2D/3D แล้วเลือกเพิ่มเสาจากหมวด เสา (Columns) ในแคตตาล็อก เพื่อดูว่าเสาจะช่วยแบ่งสัดส่วนห้องได้อย่างไร จากนั้นลองตกแต่งและจัดวางเฟอร์นิเจอร์ด้วยสินค้าจากแบรนด์ดัง สร้างภาพจำลองแบบสมจริง หรือจะเริ่มต้นจากแปลนสำเร็จรูปสำหรับห้องนอน ห้องน้ำ หรือห้องนั่งเล่นก็ทำได้ง่ายๆ
ลองใช้กับโปรเจกต์ของคุณเอง
แอปวางผังห้องและออกแบบตกแต่งภายในฟรี
